Innovatieve Smart Mobility oplossingen vinden de weg naar reguliere processen niet zonder slag of stoot

28-03-18

Hoe zorg je ervoor dat nieuwe Smart Mobility oplossingen breed worden overgenomen? Opschaling wordt binnen het werkveld als een gemeenschappelijke uitdaging gezien. Projecten en programma’s geven steeds meer aandacht aan het tijdig betrekken van belanghebbenden die innovaties kunnen implementeren. Toch blijft het een enorme uitdaging en vereist opschaling krachtenbundeling op alle niveaus. Zo spelen verschillende behoeftes, systeemvereisten, lopende uitvoeringsplannen en politieke belangen allemaal een rol bij het implementeren van innovaties naar de dagelijkse praktijk. Kortom, zoals minister van Nieuwenhuizen het formuleerde in haar openingsspeech op de Intertraffic beurs: ‘It takes brains, balls and bucks’. 

Dirk-Jan de Bruijn, kwartiermaker voor het programma Tulip Truck Platooning en Ronald Adams, programma manager Praktijkproef Amsterdam (PPA) en InterCor delen hun ideeën.

Waar loop je zoal tegen aan in het proces van opschaling, implementatie en deployment?

Ronald: “Binnen PPA hebben wij gewerkt aan een ‘Common Operational Picture’ rondom doorstroming van bezoekers aan grote evenementen. Het is ons in een publiek-private samenwerking gelukt om data vanuit de drie verkeerscentrales maar ook sociale media en floating car data real time en actueel op één scherm beschikbaar te krijgen. We hadden verwacht dat deze oplossing op grote schaal overgenomen zou worden, maar niets was minder waar. Staande organisaties hebben vaste procedures en werken met complex te beheren systemen. Dat houdt in dat je extra zorg moet besteden aan op welke manier smart mobility oplossingen kunnen landen in bestaande organisaties.”

Dirk-Jan:”Erg herkenbaar. De manager zegt alleen ja tegen een innovatie als niets doen een groter risico met zich meebrengt. Innovaties verstoren het reguliere proces van organisaties. In Nederland hebben wij 413 wegbeheerders die allemaal eigen belangen, agenda’s en sturing hebben. Tijdens de EU Truckplatooning Challenge, waar we onder meer hebben gereden met een konvooi  van Zweden naar de Rotterdamse haven, bleek wel hoe de wet- en regelgeving in Europa in de kinderschoenen staat. De hoeveelheid autoriteiten waar we mee te maken kregen – ieder met eigen uitgangspunten - was ongekend. De verhouding tussen aandacht voor het reguliere proces en innovatie moet scherper. Zowel op het managementvlak als de bereidheid om daarin te investeren.”

Welke stappen zitten er tussen testpilots en implementatie? Wat is hiervoor nodig?

Ronald: “In de scope van de projecten die wij uitvoeren, zitten nagenoeg nooit de stappen voor de volgende fasen. Dat zou zeker kunnen helpen. Bij PPA heeft de stuurgroep aan ons gevraagd om in de laatste fase expliciet te maken hoe wij onze resultaten kunnen achterlaten in bestaande processen van reguliere publieke -,  maar zeker ook private organisaties.”

Dirk-Jan: “Naar mijn opvatting moeten we volop werken aan een gedeelde visie op invoering van smart mobility, gedragen door zowel publieke als private partijen. Als private partijen investeren in innovatieprojecten hebben zij een direct belang dat deze uitgerold en opgeschaald worden. Er ligt een belangrijke taak voor de overheid om private partijen veel meer te verbinden aan onze gezamenlijke doelen.”

Ronald: “Dat ben ik volslagen met je eens, die publiek-private gezamenlijke inspanning is cruciaal. De overheid beschikt over wegkennis en heeft zelf geen automotive sector. We hebben elkaar nodig voor veiligheid en de ontwikkeling van producten waar de weggebruiker voor wil betalen.”

Wat is er nodig om samenwerking naar een hoger niveau te tillen?

Dirk-Jan: “Een gedeelde visie is essentieel. Het regeerakkoord biedt ingangen en de bouwstenen liggen klaar, maar het smart mobility landschap is nu onnodig complex georganiseerd. We moeten het gaan waarmaken met elkaar. Dat houdt een verschuiving in voor de overheid van een sturende naar een meer verbindende rol.” 

Ronald: “Smart mobility vindt plaats op een internationaal speelveld. Als je smart mobility verder wil brengen kunnen we bijvoorbeeld naar Japan kijken. Daar is ITS aangestuurd door een gezamenlijk publiek-privaat programma bureau dat direct onder de minister president valt en waar verschillende departementen net als de grote private partijen aan deelnemen. In de VS wordt door de Transportation Research Board, waarin publiek en privaat samenkomt en met universiteiten, structureel onderzoek uitgevoerd naar smart mobility. Het is nodig om op Europees niveau te gaan nadenken.”

Dirk-Jan: ”Het voorbeeld van Japan geeft aan dat je het versnellen van smart mobility faciliteert door los van bestaande processen structuren aan te brengen die versnelling van implementatie mogelijk maakt. Wellicht onderschatten we het feit dat we ons anders moeten organiseren en dat we de juiste tools daarvoor niet hebben. Zo heeft Rijkswaterstaat bijvoorbeeld geen Chief Innovation Officer en bestaat er voor de mobiliteitssector niet zoiets als een Deltacommissaris.”

Wat is jullie ervaring hoe je persoonlijk het proces kan beïnvloeden?

Ronald: “Soms liggen mogelijkheden simpelweg in de organisatie. Zelf ben onlangs binnen Rijkswaterstaat van dienstonderdeel gewisseld. In mijn overgang heb ik afgesproken dat ik me naast PPA ook bezig ga houden met het InterCor project en C-ITS corridor. Hierdoor werken mijn activiteiten verbindend door project (teams) heen.”

Dirk-Jan: “Bij het opschalen van smart mobility geloof ik in de druk van buiten naar binnen. Zorg ervoor dat je kan laten zien waar de energie zit bij partijen van buiten en welke partijen bereid zijn hun nek uit te steken. Belangrijk daarbij is om minder te denken vanuit de bestaande structuren of instituties en meer vanuit onze maatschappelijke opgave.”

Hebben jullie een advies voor professionals?

Dirk-Jan: “Blijf je beseffen hoe gaaf het is om aan smart mobility te mogen werken en sluit je aan bij een groter geheel als de Innovatiecentrale, Wegbeheerders ontmoeten Wegbeheerders (WoW) of het Landelijk Verkeersmanagement Beraad (LVMB) om leerervaringen doorlopend te delen.”

Ronald: “Ik sluit me aan bij Dirk-Jan. We werken in een complex werkveld wat het heel uitdagend maakt. Zorg ervoor dat je niet gefrustreerd raakt, maar dat je met plezier probeert ons werkveld verder te brengen.” 

 

Dit artikel is onderdeel van Smart Mobility Stories #11. Smart Mobility Stories is een gezamenlijke nieuwsbrief van AutomotiveNL, Connecting Mobility, DITCM Innovations, De Innovatiecentrale, SmartwayZ.NL en Rijkswaterstaat. Schrijf je in en ontvang Smart Mobility Stories zo’n 8 keer per jaar in je mail.